نوع مقاله: یادداشت کوتاه پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیار، گروه مهندسی بافت، دانشکده فناوری نوین پزشکی و مرکز تحقیقات علوم و تکنولوژی در پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی تهران

2 دانشیار، مرکز تحقیقات علوم و تکنولوژی در پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی تهران

10.22041/ijbme.2010.13336

چکیده

بررسی‌های مختلف نشان داده‌اند که میدان‌های الکترومغناطیسی قوی اثرات سوئی برسلامت انسان دارند. دستگاه MRIاز مهم‌ترین تجهیزاتیست که در پزشکی برای تشخیص در بیماری‌های مختلف استفاده می‌شود. اساس کار این دستگاه مبتنی بر امواج الکترومغناطیس است که امکان ایجاد نارسایی در دستگاه‌های مختلف بدن از جمله کبد می‌شود. بر این اساس در این مقاله اثر امواج MRIبر بافت کبد موش صحرایی بررسی شده است. بدین منظور 22 موش صحرایی نر بالغ 60 روزه به وزن g 20± 200از نژاد ویستار انتخاب شدند و به تعداد برابر در دو گروه آزمون و شاهد قرار گرفتند. گروه آزمون به مدت 30 دقیقه تحت تأثیر امواج دستگاه MRIبا شدت T5/1 همراه با امواج RFقرار گرفتند و گروه شاهد در زمان مشابه تحت تأثیر امواج دستگاه MRIبا شدت مشابه اما بدون امواج RFقرار گرفتند. پس از بیهوش کردن حیوانات برای اندازه‌گیری سطح فاکتورهای بیلی روبین تام، بیلی روبین مسـتقیم، فسـفاتاز قلیـایی، آلبومین سرم و پروتئین تام، کلسترول تام و HDL، LDL، AST، ALTخونگیری از قلب انجام شد. پس از اطمینان از بیهوشی کامل حیوانات، کبد از بدن خارج شده و پس از انجام عملیات آماده‌سازی بافت‌، اسلایدها با استفاده از روش سریال سکشن برای مطالعات هیستومتری (اندازه قطر سلول‌ها، اندازه قطر هسته) تهیه شدند و با استفاده از میکروسکوپ الیمپوس مورد بررسی قرار گرفتند. نتایج حاکی از افزایش معنادار (05/0p<) در HDL، بیلی روبین تام، بیلی روبین مسـتقیم،ALT، ASTو آنزیم فسـفاتاز قلیـایی و کاهش معنادار (05/0p<) در آلبومین سرم و پروتئین تام، کلسترول تام و LDLدر گروه آزمون نسبت به گروه شاهد بود. همچنین تفاوت معناداری در اندازه قطر هپاتوسیت‌ها و هسته هپاتوسیت‌ها در بین دو گروه مشاهده نشد. نتایج این مقاله نشان داد امواج الکترومغناطیس حاصل از دستگاه MRIبر عملکرد و آنزیم‌های کبد موش‌های صحرائی بدون تغییر هیستومتری سلول‌ها مؤثر بوده است. با توجه به این اثرات دستگاه MRI، پیشنهاد می‌شود تحقیق مشابهی بر روی سرم خونی انسان انجام شود

کلیدواژه‌ها

موضوعات

عنوان مقاله [English]

Evaluation of Electromagnetic Radiations (1.5 Tesla) Effect on Liver Functional Tests and Histometery of Liver in Adult Male Rats

نویسندگان [English]

  • Jafar Ai 1
  • Saeed Sarkar 2
  • Mohammad Ali Oghabian 2

1 Associate Professor, Tissue Engineering Dep., School of Advanced Medical Technologies and Research Center for Science and Technology in Medicine, Tehran University of Medical Sciences

2 Associate Professor, Research Center for Science and Technology in Medicine, Tehran University of Medical Sciences

چکیده [English]

Various reviews have shown that strong electromagnetic fields have negative effects on human health. This study focused on the effect of MRI radiation on liver functional test histometery of liver in adult male rats. For this purpose, we used an MRI device that could produce 1.5 T electromagnetic radiations, and chose 22 Wistar rats as laboratory animal models. Rats were divided into two equal groups. The first group exposed to 1.5T electromagnetic radiation and RF radiation during a 30- minute MRI scan as experimental group. The control group experienced 1.5T electromagnetic radiation exposure without RF radiation by the same MRI device. The rats were anesthetized and blood samples were obtained from cardiac chambers to measure the serum levels of LDL, HDL, ALT, AST, ALP, total cholesterol, total protein, albumin, total billirobin, and direct bilirobin. Livers were then removed and the specimens fixed. Serial sections (5 μm thick) were prepared from livers and the diameter of hepatocytes and their nuclei were measured. The findings of the present study indicate that, there was a significant increase (P<0.5) in amount of HDL, ALT, AST, ALP, total billirobin, direct bilirobin and there was a significant decrease (P<0.5) in amount of total cholesterol, LDL, total protein, and albumin in experimental group by comparison with control group. But no significant differences were seen in the diameter of hepatocytes and their nuclei between both groups. The electromagnetic radiations of MRI device may influence the level of liver enzymes and liver function without any histomorphologically changes. Conducting clinical trial studies with human subjects is recommended.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Liver
  • Electromagnetic radiations
  • MRI
  • Rat
  • Blood factors
  • Histometery

[1]      Brent R.L., Gordan W.E., Bennett W.R., Beckman D.A, Reproductive and teratogenic effects of electromagnetic field. Reprod Toxicol, 1993; 7: 535-580.

[2]      Russel J.T., Reiter A., Review of neuroendocrine and neurochemical changes associated with static and extremely low frequency electromagnetic field exposure. Integrative Psychological and Behavioral Science 2007; 28 (1): 57-75.

[3]      Crouzier D., Perrin A., Torres G., DabouisV., Pulsed electromagnetic field at 9.71 GHz increase free radical production in yeast (Saccharomyces cerevisiae). Pathologie Biologie, 2009; 57 (3): 245-251.

[4]      Sobczak A., Kula B., Danch A., Effects of Electromagnetic Field on Free-Radical Processes in Steelworkers. Part II: Magnetic Field Influence on Vitamin A, E and Selenium Concentrations in Plasma, 2002; 44 (4): 230-233.

[5]      Patricia V., Aldo F., Marco A., David E., Leticia V., Effects of whole body exposure to extremely low frequency electromagnetic fields (ELF-EMF) on serum and liver lipid levels, in the rat. Lipids in Health and Disease, 2007; 6:31: 177-86.

[6]      Achudume A.C., Onibere B., Aina F., Bioeffects of electromagnetic base station on glutathione reductase, lipid peroxidation and total cholesterol in different tissues of Wistar rats. Biology and Medicine, 2009; 1 (3): 33-38.

[7]      Ibrahim M., EL-Ashry M., ALI E .The effect of 5- Hz magnetic field on liver function., Romnian J. biophys, 2008; 18(2): 113–122.  

[8]      Sobczak A., Kula B., Danch A., Effect of Electromagnetic Field on Serum Biochemical Parametersm in Steelworkers. J Occup Health, 1999; 41: 177–180.

[9]      سیرتی ثابت مجید، شیراوژن سیلاخوری پرتو، اثر میدان الکترومغناطیسی با فرکانس25، 50 و 100 هرتز روی فعالیت آنزیم آلانین ترانس آمیناز و آسپارتات ترانس آمیناز سرم موش. طبیب شرق، 1386؛ 9 (3): 163-170.

[10]   10- سعادت مصطفی، پارسایی مصطفی، بهاءالدینی امین ا…، محبت کار حسن. تغییرات در آزمون کارکرد کبدی در اثر مواجهه شغلی با میدان الکترومغناطیس. مجله ارمغان دانش، 1382؛ 8 (32): 33-40.

[11]   Imaida K., Hagiwara A., Yoshino H., Tamano S., Sano M., Futakuchi M., Ogawa K., Asamoto M., Shirai T., Inhibitory effects of low doses of melatonin on induction of preneoplastic liver lesions in a medium-term liver bioassay in F344 rats: relation to the influence of electromagnetic near field exposure. Cancer Lett., 2000;155 (1): 105-108.

[12]   Selmaoui B., Lambrozo J., Touitou Y., Assessment of the effects of nocturnal exposure to 50-Hz magnetic fields on the human circadian system. A comorehensive study of biochemical variables. Chronobiol Int, 1999; 16: 789-810.